{"id":700,"date":"2023-04-19T00:00:04","date_gmt":"2023-04-18T23:00:04","guid":{"rendered":"http:\/\/crwydro.co.uk\/crwydro-c\/?page_id=700"},"modified":"2023-07-18T20:54:39","modified_gmt":"2023-07-18T19:54:39","slug":"cylchdaith-daron","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/crwydro.co.uk\/crwydro-c\/?page_id=700","title":{"rendered":"Cylchdaith Daron"},"content":{"rendered":"\n
<\/object>Map Cylchdaith Daron<\/a>Lawrlwytho<\/a><\/div>\n\n\n\n

Cylchdaith Daron – MANYLION Y DAITH<\/h2>\n\n\n\n

Amcan o hyd: 5.3 km \/ 3.3 milltir.
Amcan o\u2019r amser: 2 awr.
Map AO: graddfa 1:25 000 Explorer 253.
Man cychwyn\/gorffen: Maes Parcio Aberdaron, SH172 264.<\/p>\n\n\n\n

Pethau i weld ar y daith <\/h2>\n\n\n\n

Aberdaron<\/strong> – Mae\u2019r pentref yn ganolfan boblogaidd ar gyfer ymwelwyr ym misoedd yr haf; a\u2019r traeth yn llawn pobol sy\u2019n bolaheulo a nofio neu\u2019n manteisio ar yr adnoddau gwych sydd ar gael ar gyfer hwylio, sglefrio, syrffio ac yn y blaen. Mae dau westy, y  ‘Ship’<\/a> a ‘Ty Newydd<\/a>‘ yn paratoi ar gyfer ymwelwyr lletya ac ymwelwyr ar daith. Dau gaffi – ‘Yr Hen Bost’, a’r ‘Gegin Fawr’<\/a>. Mae\u2019r maes parcio eang sydd yng nghanol y pentref, yn hwylus ar gyfer y traeth a\u2019r llwybrau treftadaeth o gwmpas.<\/p>\n\n\n\n

Mae adeilad y Swyddfa Bost yng nghanol y pentref o ddiddordeb pensaerniol arbennig, wedi ei gynllunio i fod yn rhan o batrwm y pentref o ran ffurf a defnydd. Mae Aberdaron yn bentref deniadol gyda\u2019i draeth, ei dai bwyta, ei siopau cynnyrch lleol a\u2019i dai a dwy bont fechan llawn cymeriad. Mae\u2019n werth galw ym Mecws Islyn, gyda\u2019i do gwellt, nid yn unig am fara a danteithion cartref ond i fwynhau\u2019r lluniau a\u2019r mapiau a\u2019r darnau o dreftadaeth sy\u2019n addurno waliau\u2019r caffi.<\/p>\n\n\n\n

Cynhelir regata boblogaidd bob mis Awst a chystadlaethau sy\u2019n agored i\u2019r byd. Mae\u2019n bosib trefnu teithiau pleser neu deithiau pysgota o\u2019r bae hefyd ac mae gwasanaeth rheolaidd i Enlli o Borth Meudwy neu o\u2019r traeth ei hun ar rai dyddiau yn ystod y tymor gwyliau.<\/p>\n\n\n\n

Mae \u2018G\u0175yl Pen Draw\u2019r Byd\u2019 wedi dod yn arbennig o boblogaidd a llwyddiannus bob blwyddyn gydag amrywiaeth o  grwpiau roc a chanu gwlad ac yn y blaen, yn cymryd rhan; a\u2019r chwaraeon a\u2019r cystadlaethau ar y traeth yn y dydd yn denu llawer o deuluoedd yno hefyd bob mis Awst.  Mwy….<\/a><\/p>\n\n\n

\n
\"Aberdaron\"
Aberdaron<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

1 <\/mark> Cae’r Eos<\/strong> (SH168280) – Dyma gartef yr ieithmon hynod, Richard Robert Jones (Dic Aberdaron). Does dim yn sefyll o\u2019i gartref, erbyn hyn ond gosodwyd plac i\u2019w goffau yn y clawdd yn agos i\u2019r fan lle safai\u2019r bwthyn. <\/p>\n\n\n

\n
\"Cae'r
Cae’r Eos (1885)<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Mab i saer coed a saer cychod oedd Dic Aberdaron (1879 \u2013 1843) ond datblygodd yn gymeriad unigryw ac athrylithgar. Er cael cyfle i brentisio hefo\u2019i dad ni ddangosodd Dic unrhyw ddiddordeb na dawn yn y maes hwnnw. Ond yr hyn a ddaeth ag enwogrwydd iddo oedd ei ddawn eithriadol i ddysgu ieithoedd, ei ddillad bl\u00ear a\u2019i ddiffyg glanweithdra corfforol, a\u2019r cathod gwyllt a fyddai\u2019n ei ddilyn i bobman.<\/p>\n\n\n\n

Oherwydd ei ddiffyg diddordeb yng ngalwedigaeth ei dad, gorfodwyd ef yn gymharol gynnar ynei fywyd  i adael ei gartref, pa un ai o\u2019i wirfodd ai o raid nid oes sicrwydd. Dechreuodd ddysgu Lladin pan oedd tua 12 oed, a chyn bod yn 20 yr oedd wedi dechrau dysgu Groeg. Ond naill ai am fod yr ysfa i grwydro yn ei waed, neu am fod gorfodaeth amgylchiadau yn peri iddo symud yn aml, ansicr a bratiog ydyw ei hanes ar hyd ei oes. Gwyddys iddo fod yn Lerpwl yn 1804 ac yn Llundain yn 1807 ac iddo aros am gyfnodau byr ym Mangor, yng Nghaernarfon ac yn sir F\u00f4n; ac iddo yn ystod ei grwydradau gael cyfle i ddysgu Hebraeg yn ogystal \u00e2 rhai ieithoedd diweddar fel Sbaeneg ac Eidaleg.<\/p>\n\n\n\n

Cariai nifer helaeth o lyfrau hefo fo ym mhlygion ei ddillad, a bu\u2019n rheidrwydd arno droeon, oherwydd newyn a\u2019r angen i ddilladu ei hun, i werthu rhai ohonynt a\u2019u prynu yn \u00f4l drachefn. Nid oedd ganddo unrhyw ddiddordeb  mewn llenyddiaeth, a gallai ddarllen llyfrau cyfan heb wybod odid ddim am eu cynnwys. Bu o 1831 hyd 1832 yn gweithio ar ei Eiriadur Cymraeg-Groeg-Hebraeg, ac wedyn yn ceisio casglu enwau tanysgrifwyr er mwyn ei gyhoeddi, ond methiant fu. Bu farw yn Llanelwy  ar y 18ed o Ragfyr,  1843 a chladdwyd ef yno; y mae englyn ar ei garreg fedd gan Ellis Owen, Cefnymeysydd: <\/p>\n\n\n\n

Ieithydd uwch ieithwyr wythwaith, – gwir ydoedd,\n
Geiriadur pob talaith:\n
Aeth Angau \u00e2’i bymthengiaith;\n
Obry’n awr mae heb r’un iaith. <\/p>\n\n\n

\n
\"Dic
Richard Robert Jones (Dic Aberdaron)<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Ysgrifenodd T.H. Parry-Williams amdano yn bur ddirmygus yn ei Rigymau sy\u2019n cynnwys y llinell \u2018Nid yw pawb yn gwirioni\u2019r un fath\u2019 tra rhoddodd R.S. Thomas ddarlun mwy ystyriol a dwys ohono a geisiai ateb y cwestiwn o bwy yn union oedd Dic Aberdaron?<\/p>\n\n\n\n

A hefyd C\u00e1n Bryn F\u00f3n – Richard Robat Jones – <\/p>\n\n\n\n

\n